Posts tonen met het label paniek. Alle posts tonen
Posts tonen met het label paniek. Alle posts tonen

zondag 29 december 2013

Traditie

Het is vroeg in de morgen.
Ik word gewekt door de geur van olie en rozijnen. Mijn moeder is in de keuken druk in de weer met het bakken van oliebollen en appelflappen.
Later vandaag, als de schalen met bollen en flappen op tafel staan te geuren, zullen we ons nette pak aantrekken. Familie komt over de vloer. Het is gezellig druk in huis.
We spelen kaartspelletjes. Paardenrennen is een groot succes. Mijn broer en ik kunnen daar aan mee doen. De tandenstokers dienen als inleg.
Of de dubbeltjes uit mijn vaders spaarpot, dat weet ik niet meer precies.
We spelen muziek en nog een spelletje. Er wordt veel gelachen.

En al die tijd op de achtergrond dat geluid.
Het geluid van vuurwerk.
Knallen zijn ver weg, dan weer dichtbij.
Af en toe een vuurpijl. Ineens een duizendklapper.
Het geluid is een soort van constante bewustwording van het naderende oud en nieuw.
Je voelt de sensatie van de ontknoping om 12 uur.

We moeten nog even naar bed. Straks voor twaalven worden we wakker gemaakt.
Ik had altijd wat angst voor vuurwerk. Durfde nooit naar buiten.
Samen met mijn oma keken we dan uit het zolderraam naar de kleurige fonteinen in de donkere nacht.
Ik kan die sfeer nog oproepen. Het gevoel.
Zo werd bij ons oudjaar gevierd.
Traditie.
En tradities zijn er om te houden.
Dacht ik altijd....

Tot je een kind krijgt dat bang is.
Niet een beetje bang, zoals ik vroeger.
 Nee, pure extreme angst.
Angst die komt uit zijn tenen. Die hem doet trillen als een rietje.
Angst die hem doet wensen naar een diep donker plekje onder de grond.
Angst die ons tot wanhoop en onmacht drijft.
Angst die je tranen bezorgd.
Angst waar je hem in die vroege jaren niets over kunt uitleggen.
En later angst die hem vragen doet stellen waarop jij geen bevredigend antwoord kunt geven. "Wanneer stoppen ze?" "Hoe lang duurt het nog?" "Waarom steken ze vuurwerk af terwijl het nog niet mag?"

En nu proberen we het hem te laten snappen. Dat het gewoon papier is, met wat poeder erin.
Dat de sterretjes die zus wil afsteken dezelfde zijn als die in het ijsje zaten dat hij toen in het restaurant kreeg.
Maar de vragen blijven komen. "Als we thuiskomen hoe moet dat dan als we gevangen zitten in de auto? Want als we de auto uitstappen krijgen we vuurwerk op ons hoofd."
"Laat de deur dicht mama, anders komt er vuurwerk in huis en krijgen we brand."
En dan wordt hij ineens gillend en roepend wakker. "ZUS MAG GEEN STERRETJES DOEN. IK WIL NIET DAT ZE DOOD GAAT!"

We kregen voor dit jaar een uitnodiging van lieve vrienden van ons.
Om oudjaar samen te vieren en dan aan te passen aan wat J nodig heeft. Maar we weten inmiddels uit ervaring dat het niet werkt om visite te hebben als we zijn angsten moeten opvangen.
 Dat we er de hele avond moeten zijn, voor hem. Voor zijn angst.
En dat we dat graag doen omdat we er alles aan willen doen om die vreselijke angst de baas te kunnen zijn.

Dus voor ons voorlopig geen drukte in huis op oudejaarsavond. Geen mensen over de vloer.
Niet ontspannen toeleven naar dat moment waarop in de rest van de wereld feest wordt gevierd.
Maar vooral geen lol meer beleven aan het toenemend aantal knallen dat voor mij altijd symbool stond voor de viering van de jaarwisseling. Vuurwerk hoeft voor mij niet meer zo nodig.
De boom in met oude tradities. Weg met die angst!
Wij creëren onze eigen tradities wel.


vrijdag 11 januari 2013

Oordopjes aanmeten.

J heeft afgelopen december buisjes in zijn oren geplaatst gekregen. Dit zijn niet de eerste buisjes. Vorig jaar zijn ze ook al eens geplaatst en nog eerder is zijn neusamandel verwijderd. (Waarom dat laatste niet meteen met het plaatsen van buisjes gecombineerd had kunnen worden is mij nog steeds een raadsel, maar dat even terzijde). Waarom de eerste buisjes niet hebben gewerkt weet ik niet zeker, het schijnt heel normaal te zijn dat het niet meteen afdoende is, maar het feit dat J nogal een waterrat is zou er best eens mee te maken kunnen hebben. J was al zeer vroeg 'watervrij' en zit nu bijna 1,5 jaar op zwemles. Het aanleren van de schoolslag kost hem veel inspanning en doorzettingsvermogen en daarom mag hij bij deze zwemschool ook veelvuldig van de duikplank. Zo blijft het zwemmen voor de kinderen leuk. Als J van de duikplank gaat schiet hij als een potlood het water in, naar de bodem, om heerlijk rustig boven te komen drijven, iets wat manlief in het begin zowat een hartverzakking kostte. Maar het zwemmen is onder begeleiding van papa of mama dus ik lette er natuurlijk op dat er niets fout ging. De KNO arts vertelde mij na de operatie dat het dan wel eens verstandig zou zijn om met oordoppen te gaan zwemmen. Wij hebben toen op internet gezocht naar oordoppen op maat maar kwamen steeds uit bij een soort van plugjes. Tot ik met mijn vriendin zat te praten en zij oordopjes had laten aanmeten voor haar dochter, gewoon bij de hoorwinkel. Natuurlijk! Dat ik daar niet eerder aan had gedacht.
Dus op de eerstvolgende vrije dag ging ik met J naar de hoorwinkel. Achteraf had ik kunnen merken dat hij daar ietwat onzeker over was, maar ja, achteraf is altijd makkelijk praten. Ik wist zelf eigenlijk ook niet wat het precies inhield en was in mijn enthousiasme om het snel te willen regelen voorbij gegaan aan het feit dat het wel eens 'een dingetje' zou kunnen zijn. Toen we in de winkel waren en ik met de verkoper stond te praten, bleek dat we het nu wel eventjes konden doen. Dat vond ik een goed idee en ik riep J om samen met de meneer en mama mee te lopen. J reageerde afwijzend, ging boos in de hoek staan en zijn hele houding kreeg iets over zich wat ik maar al te goed herken inmiddels. In een splitsecond realiseerde ik mij dat ik niet slim bezig was geweest om hem niet beter voor te bereiden op wat er komen ging. Bij de ziekenhuisbezoeken in december hadden we iedere keer een hele pictostrip gemaakt en deze van te voren door genomen, afleiding èn beloning meegenomen bovendien. Hoe kon ik ook bedenken dat we dit 'eventjes' zouden gaan doen?
Ik maakte vervolgens nog een fout, ik vroeg J of hij het nu wilde doen of dat we een afspraak moesten maken. Ik had moeten weten dat J helemaal geen keuzes kan maken. Hij vind het al moeilijk om te kiezen wat hij op zijn brood moet, of welk boekje hij voorgelezen wil hebben. Hem in deze onoverzichtelijke, onaangekondigde situatie een keuze te laten maken waar hij zelf niet eens wist waar hij precies voor zou kiezen was onmogelijk. Allemaal makkelijk praten achteraf. Op dat moment ging het niet goed. J wordt boos, nijdig, gaat compleet uit zijn dak en begint mij te slaan. Ik blijf rustig en probeer maling te hebben aan wat de verkoper waarschijnlijk over mijn kind en mijn opvoeding zal denken. Uiteindelijk , na even heen en weer gesteggel,  besluit ik dat het beter is om een afspraak te maken, wat trouwens ook niet in goede aarde valt bij J. Met een afspraak op zak voor over 2 dagen lopen we de winkel uit. Ik ben opgelucht en teleurgesteld tegelijk. Teleurgesteld in mezelf dat ik dit had kunnen zien aankomen, had kunnen voorkómen. Opgelucht en toch ook een beetje trots op mezelf dat ik wèl meteen signaleerde wat er mis was en er geen toestand van maakte. Dat ik rustig bleef en niet tegenover de verkoper een ouder wilde laten zien die optreedt op het moment dat haar kind haar te lijf gaat. Ik weet inmiddels dat dit de overprikkeling van J alleen maar erger had gemaakt. Hoe anders was dat een jaar geleden.
Ik was nog zo slim geweest om aan de verkoper te vragen wat er precies zou gaan gebeuren met het aanmeten zodat ik hem kon voorbereiden. De volgende twee dagen heb ik dat gedaan. Zonder pictogrammen, daar was het te kort dag voor en het was overzichtelijk genoeg om het zonder te proberen.

Twee dagen later stapten we opnieuw binnen in de hoorwinkel. Zus was mee, J had zijn DS onder zijn arm. Ik had ze een verassingsei beloofd als het goed zou gaan. We werden in het kantoor van de verkoper binnen gelaten en J was helemaal bezig met zijn DS. Hij heeft 10 minuten op zijn stoel gezeten en vond alles wel best. Zijn DS was belangrijker dan het gefriemel aan zijn oor. Ik had de time timer meegenomen om de tijd aan te geven dat hij even niet mocht praten en de pasta in zijn oor moest blijven zitten. Dit was heel prettig voor hem. Na ongeveer 20 minuten stonden we met 2 hele mooie oordoppen en wat lekkere snoepjes (ook van de verkoper kregen ze wat lekkers) buiten. Alledrie volledig ontspannen, vrolijk en tevreden. Wat een verschil met twee dagen geleden, toen zijn wereld even niet meer onder controle leek te zijn. En die controle over zijn wereld....? Daar moeten wij voorlopig voor zorgen.

maandag 7 januari 2013

Dat vuurwerk!!(deel 2)

De eerste knallen van dit jaar deden hem ogenschijnlijk niets. Hij hoorde ze wel, vroeg wat het was en daarmee was dan de kous af. Dat waren de knallen verder weg. Hij gaf aan niet meer bang te zijn voor vuurwerk en dat hij het best mooi vond om naar te kijken. De knallen dichterbij werden al iets moeilijker geincasseerd, maar toch. De manier waarop hij reageerde gaf ons moed, wie weet zou het dit jaar toch meevallen. Naarmate de jaarwisseling naderde namen natuurlijk de knallen toe, de oorkappen werden inmiddels al gebruikt bij het slapen en wij zagen dat J al wel wat onrustiger werd. Hij gaf aan dat hij het toch niet zo fijn vond en het vuurwerk begon een steeds grotere rol te nemen in zijn gedachten en gesprekken. Hij had het er meer over en begon er vaker naar te vragen. Maar ik kon het arme mannetje niet gerust stellen door te zeggen dat het snel over zou zijn, dat het niet erger zou worden, want dat werd het wel! Dus ik gaf hem eerlijk antwoord, wat moest ik dan? Op dag dat de verkoop van het vuurwerk was begonnen vertelde ik hem dat mensen het nu mogen kopen maar nog niet mochten afsteken. Dit was voor hem onbegijpelijk. Waarom mag je het wel kopen maar niet afsteken? En waarom doen de mensen het dan toch?
Hij vond het fijn dat we naar de Efteling gingen, want daar waren toch geen knallen hè? En hoe ik dat dan wist? Hij heeft het wel 10 keer gevraagd. Wat was ik blij dat we oudjaarsdag gezorgd hadden voor afleiding. Maar ik kon natuurlijk van te voren niet bedenken dat we daar om 11 uur uit de auto stappen en in de omliggende dorpen al volop vuurwerk wordt afgestoken, waarop J hem meteen terug geeft aan mij: je zei toch dat er geen vuurwerk zou zijn.....Gelukkig was er op het park niets van te horen. We hadden een heerlijke dag, het was heel erg rustig en we hoefden nergens te wachten. We hoefden dus ook geen gebruik te maken van de invalideningang, waar we zoals gezegd toch best tegen op zagen. Aan het einde van de middag reden we terug naar huis, we hadden het super gehad op het park. Goede keus, geweest. Eenmaal thuis ging meteen de koptelefoon op, er was spanning en alertheid. Angsthormonen wonnen het van de slaaphormonen en het hoestdrankje. We stonden steeds een half uur bij hem in het donker, kalmerend over zijn been wrijvend, vervolgens op de tenen terug naar beneden maar bij de eerste de beste knal, gegil! MAMAAA! Angst en beven. J is veel beneden, in spanning afwachtend wat er komen gaat. Om 22.00 uur en om 23.00 uur is hij eventjes een kwartiertje in slaap geweest. Om 23.45 maak ik Zus wakker, dat wilde ze graag. Om 00.00 barst het los, J overleeft door veel vragen te stellen, niet alleen te willen blijven. Hij zit in een hoekje van de bank, oordopjes en oorkappen op, kleedje over zich heen. Ik kijk met dochter door het raam, wil niet dat zij mee gaat in die angst. De vriend van Oma is bij J, probeert hem gerust te stellen verhalen te vertellen. J blijft vragen wanneer het klaar is, afgelopen. Ik geef aan dat ik hem die zekerheid niet kan geven. Hier is geen time timer of pictogram voor in te zetten. Ik heb geen invloed op het gedrag van anderen. Voor het eerst sinds we hier wonen is er dit jaar aan de overkant van de straat veel vuurwerk. Ik tel de volgende dag wel 20 grote dozen vuurwerk. Na een paar minuutjes doe ik het gordijn maar naar beneden. Zus vraagt om 1.00 uur of ze weer naar bed mag, ik leg haar in ons bed en ze valt meteen in slaap. J wil op mij wachten en ik vind het nu best. Ik ben moe van het proberen om hem in slaap te krijgen, weet dat hij naast mij veiligheid voelt en makkelijk in slaap valt dus hij mag blijven tot Oma en haar vriend naar huis gaan. We liggen even met zijn drieen in het grote bed, weer een knal! Ik geef aan dat het misschien in zijn kamer rustiger is en hij besluit dat hij dan in zijn eigen bed wil slapen. Inmiddels zo vreselijk vermoeid van alle spanning en het slaaptekort. Om 2.30 uur leg ik de kinderen in hun eigen bed en vallen we in slaap tot de klok van 9 uur.

En dan denk je dat je het hebt gehad, maar die spanning is er niet zomaar uit en de knallen gaan hier in Nederland ook de volgende dagen nog door. Dus zijn er wederom problemen met inslapen, wordt er overdag veel gevraagd naar knallen en is er nog steeds onrust. Mijn man loopt de volgende avond naar de overbuurman om te vragen of hij wil stoppen met rotjes afsteken, verderop gaat er nog een boel vuurwerk de lucht in. J is weer in paniek. We bellen de politie, geheel tegen onze gewoonte in, maar ik moet iets voor dat jochie doen. Ik weet niet of de politie is komen kijken, feit is wel dat het die avond rustig bleef.
En nu zijn we inmiddels bijna een week verder en is vuurwerk nog steeds een heel groot punt bij hem. Nog meerdere keren per dag vraagt hij of er geen knallen meer komen, of het echt, ècht op is allemaal. Hij zoekt die veiligheid, die zekerheid en dat zoekt hij bij mij. Moeilijk om dan een antwoord te geven wat eerlijk is maar waar ik hem niet ongerust mee wil maken. Maar ja, de waarheid is nu eenmaal niet altijd fijn, de wereld niet altijd maakbaar. Dat moet hij toch ook gewoon leren, dus dat leg ik hem wel uit.

We hebben het weer gehad voor dit jaar. Terug naar het normale leven. Vuurwerk hoorde er altijd bij voor mij, maar ten koste van wat? Afschaffen particulier vuurwerk? Hoe leuk en sfeervol het ook kan zijn, maar van mij mag het inmiddels. En volgend jaar? Ach, gelukkig is dat nog heeel ver weg........

Dat vuurwerk!! (deel 1)

Als kind was ik bang voor vuurwerk. Niet extreem maar wel voldoende om binnen te blijven en alles van achter het raam te aanschouwen. Samen met oma ging ik dan uit het zolderraam kijken naar hoe de mooiste kleurenfonteinen in de donkere nacht naar beneden dwarrelden. Naarmate ik ouder werd durfde ik van dichterbij te kijken maar helemaal op mijn gemak voel ik me nooit tussen al dat vuurwerk. Toch hoort vuurwerk voor mij bij de feestdagen. Het geknal de dagen voorafgaand aan de jaarwisseling, de lucht van kruitdampen op oudjaarsdag en de toenemende spanning naar 12 uur geven de dagen voor mij sfeer.

De laatste jaren is dit idee over vuurwerk en de sfeer die daar voor mij bij hoort totaal omgeslagen. Het begon een aantal jaar geleden. J was altijd al heel gevoelig voor geluid en iedere keer als er in de dagen voorafgaand aan oudjaarsavond een rotje werd afgestoken, ongeacht hoe ver of dichtbij dit gebeurde, ging zijn vingertje omhoog en vroeg hij zich af wat dit was. Geen knal ging ongemerkt voorbij. Slapen in de avond werd een ramp, oordopjes en oorkappen hielpen niet. Hoe meer de jaarwisseling dichterbij kwam en de knallen dus toenamen, hoe erger de spanning bij J werd. Dit was niet de spanning die ik altijd voel voor oudjaarsavond. Dit was spanning door pure angst. Het toppunt kwam dat jaar toen het uiteindelijk 12 uur werd. Ik kreeg te maken met een compleet overstuur jongetje, trillend als een rietje en in alle staten. Gordijnen moesten dicht, hij liep letterlijk door het huis te rennen, zoekend naar een veilige plek. Geruststelling van ons hielp niet, hij wilde het liefst wegkruipen in een holletje onder de grond, weg van alle geluid. Die jaarwisseling heb ik hem op 12.15 uur onder de douche gezet en ben bij hem gaan zitten. Daar kwam hij enigszins tot rust. Het jaar daarna gingen we er nog vanuit dat die angst destijds hoorde bij de leeftijd, peuterangst. Groeit hij wel overheen. Laten we het aankijken en wie weet gaat het nu beter. Maar het ging niet beter. Het hele gebeuren begon weer van voren af aan. Zus (toen 3 jaar) vond het vuurwerk wel mooi, vroeg of we haar wakker wilde maken. Maar zodra wij het gordijn opzij schoven om te kijken raakte J in paniek, dicht dicht dicht! Ook in de deuropening kijken mocht niet, ook al kon hij dat niet zien vanwege de tussendeur. Na oudjaar 2011 wisten we dus dat we niet te maken hadden met een "gewone" peuterangst maar dat we iets moesten gaan verzinnen om het voor hem wat dragelijker te maken. Al in de zomer begonnen we ons te bezinnen op een invulling. Vuurwerkvrije parken werden bekeken maar een verblijf op zo'n park had voor ons nogal wat haken en ogen ivm organisatorische problemen die ik hier verder niet zal toelichten. Ook een aanbod van Oma en haar vriend om dan samen naar zo'n park te gaan was niet haalbaar voor ons. Toen kwam bij mij het idee naar boven borrelen om overdag ergens naar toe te gaan waar geen vuurwerk te horen zou zijn waardoor in ieder geval op de dag zelf niet te veel spanning opgebouwd zou kunnen worden. De Efteling kwam in beeld en een telefoontje met het park leerde mij dat het park vuurwerkvrij zou zijn maar dat we wel wat drukte konden verwachten. Maar met een doktersverklaring zouden we ontheffing kunnen krijgen voor de wachtrijen (die leveren immers weer spanning op voor hem). Als dat zou lukken hadden we de dag in ieder geval een oplossing. Voor de avond hoopte ik vervolgens dat hij door het bezoek aan de Efteling zo moe zou zijn dat hij met een beetje hulp (we kregen van de arts een soort hoestdrank die enigszins versuffend zou werken) de avond zou kunnen slapen. En dan zou hij om 12 uur wel wakker worden, maar dat was te overzien. Desnoods had ik de douche nog achter de hand.

Een mail naar de psychiater werd opgesteld met het verzoek om de verklaring. Toch best wel een stap vonden wij, gebruik maken van de invalideningang op de Efteling. Maar we wisten dat een uur in de rij staan bij elke attractie ook geen optie zou zijn en de dag daardoor niet die ontspanning, dat plezier zou opleveren waar we op hoopten. De psychiater begreep ons verzoek gelukkig volkomen en stelde een keurige verklaring op. Het recept van de hoestdrank moesten we een paar dagen van te voren eens proberen om te zien of het wel zo werkte als waar we het voor wilden gebruiken.
Manlief moest dit jaar met de jaarwisseling gaan werken en Oma en haar vriend kwamen om mij gezelschap te houden en te ondersteunen daar waar nodig.
We konden niet voorbereider aan de jaarwisseling gaan beginnen dan op deze manier en we gingen het met een dubbel gevoel tegemoet. Enerzijds zou het toch moeten werken, anderszijds de onzekerheid hoe hij dit jaar zou gaan reageren.